दक्षिण एशीया नेटवर्क टेलिभिजन, काठमाडौ असोज २३ गते । नेपाली दुग्धजन्य तथा रैथाने कृषि उत्पादनलाई अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा पुर्याउने प्रयासले गति लिन थालेको छ। केही महिनाअघि दुग्ध विकास संस्थान (डीडीसी) को घिउ परीक्षणका रूपमा निर्यात गरेको रातो चन्द्र सूर्य इन्टरनेसनल प्रालिले संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई) को दुबईमा बजार विस्तारलाई तीव्र बनाएको छ। कम्पनीले हालसम्म करिब २ हजार ५०० किलो घिउ निर्यात गरिसकेको जनाएको छ।
घिउको निर्यातसँगै कम्पनीले पहिलोपटक १५० किलो याक चिजसमेत दुबई पठाएको छ। नेपाली उत्पादनको बजार पहिचान विस्तार गर्ने उद्देश्यले याक चिजको पहिलो खेप निर्यात गरिएको कम्पनीले जनाएको छ। यससँगै कम्पनीले छुर्पीको निर्यातलाई पनि अन्तिम रूप दिएको छ।
नेपाली दुग्धजन्य उत्पादनलाई अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा स्थापित गर्ने लक्ष्यसहित अघि बढेको कम्पनीले घिउपछि याक चिज र छुर्पीको निर्यात विस्तार गर्न खोजेको हो। कम्पनीको योजना दुग्धजन्य उत्पादनमा मात्र सीमित छैन। नेपाली किसानले उत्पादन गरेका रैथाने कृषि उपजलाई समेत विश्व बजारमा पुर्याउने अभियान अघि बढाइएको छ।
dd1
रातो चन्द्र सूर्य इन्टरनेसनलले प्रारम्भमा परीक्षणका रूपमा डीडीसीको घिउ दुबई निर्यात गरेको थियो। त्यसपछि बजारको मागअनुसार निर्यात विस्तार गर्दै हालसम्म करिब २ हजार ५०० किलो घिउ पठाइसकेको कम्पनीको भनाइ छ। घिउको बजार विस्तारसँगै कम्पनीले नेपाली उत्पादनको विविधीकरणमा जोड दिएको छ। पहिलो खेपमा १५० किलो याक चिज निर्यात गरेर कम्पनीले दुबईमा यसको बजार प्रवर्द्धन सुरु गरेको छ। यस्तै, नेपाली उत्पादन छुर्पीको निर्यातलाई पनि अन्तिम चरणमा पुर्याइएको छ।
नेपालका हिमाली क्षेत्रमा उत्पादित याक चिज र परम्परागत रूपमा तयार गरिने छुर्पीजस्ता उत्पादनलाई अन्तर्राष्ट्रिय बजारसम्म पुर्याउन सके स्थानीय उत्पादनको व्यावसायिक सम्भावना विस्तार हुने अपेक्षा गरिएको छ। तर, त्यसका लागि निरन्तर आपूर्ति, गुणस्तरको एकरूपता र अन्तर्राष्ट्रिय खाद्य सुरक्षा मापदण्डको पालना महत्त्वपूर्ण हुनेछ।
कम्पनीले दुग्धजन्य उत्पादनसँगै किसानका रैथाने बाली तथा कृषि उपजको निर्यात पनि गरिरहेको जनाएको छ। स्थानीय स्तरमा उत्पादन हुने वस्तुलाई गुणस्तरीय प्याकेजिङ र प्रभावकारी ब्रान्डिङमार्फत अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा स्थापित गर्ने कम्पनीको लक्ष्य छ।
नेपालमा उत्पादन हुने धेरै कृषि उपजले पर्याप्त बजार र उचित मूल्य पाउन नसकिरहेको अवस्थामा तिनलाई निर्यातको माध्यमबाट नयाँ बजारसँग जोड्ने प्रयासलाई महत्त्वपूर्ण मान्न सकिन्छ। विशेषगरी उत्पादनको गुणस्तर कायम राख्दै अन्तर्राष्ट्रिय उपभोक्ताको मागअनुसार प्याकेजिङ र ब्रान्डिङ गर्न सके नेपाली उत्पादनको बजार विस्तारमा सहयोग पुग्न सक्छ।
कम्पनीले बजारको मागलाई ध्यानमा राखेर उत्पादनको गुणस्तर र प्याकेजिङमा विशेष जोड दिएको जनाएको छ। नेपाली उत्पादनलाई सामान्य कृषि वा दुग्ध उपजका रूपमा मात्र नभई पहिचान र गुणस्तर स्थापित भएको ब्रान्डका रूपमा विश्व बजारमा पुर्याउने उसको योजना छ।
रातो चन्द्र सूर्य इन्टरनेसनलले किसानबाट सोझै उत्पादन खरिद गरेर निर्यात गर्ने भएकाले उत्पादकले उचित मूल्य पाउने दाबी गरेको छ। किसानबाट प्रत्यक्ष खरिद गरी अन्तर्राष्ट्रिय बजारसम्म पुर्याउने प्रक्रियाले उत्पादनको बजार विस्तार गर्नुका साथै किसानलाई बजारसँग जोड्न सहयोग पुग्ने कम्पनीको भनाइ छ।
स्थानीय उत्पादनलाई निर्यातसँग जोड्न सके किसानका लागि बजारको दायरा फराकिलो हुन सक्छ। यद्यपि, यस्तो प्रयासको दीर्घकालीन प्रभाव निर्यातको निरन्तरता, किसानले पाउने वास्तविक मूल्य, उत्पादनको गुणस्तर र बजारको स्थायित्वमा निर्भर हुनेछ।
कम्पनीले यी पक्षलाई ध्यानमा राख्दै नेपाली उत्पादनलाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरको प्याकेजिङ र ब्रान्डिङसहित विश्व बजारमा पुर्याउने लक्ष्य लिएको जनाएको छ।
दुबईमा रातो चन्द्र सूर्य इन्टरनेसनलका उत्पादनको बजारीकरण तथा बजार विस्तारमा मातृभूमि जनरल ट्रेडिङले सहयोग गरिरहेको छ। स्थानीय बजारमा नेपाली उत्पादनको पहिचान स्थापित गर्ने र उपभोक्तासम्म पहुँच बढाउने कार्यमा उक्त कम्पनीले सहकार्य गरिरहेको जनाइएको छ।
रातो चन्द्र सूर्य इन्टरनेसनलका प्रबन्ध निर्देशक प्रकाश चन्द्र घिमिरेका अनुसार नेपाली उत्पादनको गुणस्तर, प्याकेजिङ र ब्रान्डिङमा ध्यान दिँदै अन्तर्राष्ट्रिय बजार विस्तार गर्ने कम्पनीको लक्ष्य छ।
घिउ निर्यातबाट सुरु भएको कम्पनीको यात्रा याक चिजसम्म आइपुगेको छ भने छुर्पी र रैथाने कृषि उत्पादनलाई पनि निर्यातको दायरामा समेट्ने तयारी भइरहेको छ। अब कम्पनीका लागि प्रारम्भिक बजार मागलाई नियमित कारोबारमा रूपान्तरण गर्नु, उत्पादनको गुणस्तर कायम राख्नु र किसानको उत्पादनलाई दिगो बजार उपलब्ध गराउनु महत्त्वपूर्ण हुनेछ। यसले निरन्तरता पाउन सके नेपाली दुग्धजन्य तथा रैथाने कृषि उत्पादनलाई अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा स्थापित गर्ने सम्भावना थप फराकिलो बन्न सक्छ।
